Büyüme verileri (GSYH, PMI)
GDP, PMI
Büyüme verileri, ABD ekonomisinin ne hızla genişlediğini ya da yavaşladığını gösterir. GSYH üç ayda bir geçmişe dönük kapsamlı bir ölçü sunar; PMI anketleri ve perakende satışlar ise her ay daha erken sinyal verir. Piyasalar bu verileri büyüme ve faiz beklentileri üzerinden okur.
GSYH nedir?
Gayrisafi yurt içi hasıla (GSYH), bir ülkede belirli bir dönemde üretilen mal ve hizmetlerin toplam değeridir. ABD'de Ekonomik Analiz Bürosu (BEA) tarafından üç ayda bir yayımlanır. Manşet rakam, enflasyondan arındırılmış büyümenin bir önceki çeyreğe göre değişiminin yıllığa çevrilmiş halidir. Yani çeyreklik büyüme, yıl boyunca aynı hızda sürseydi ulaşılacak orana dönüştürülür.
Her çeyreğin verisi aşamalı olarak açıklanır: önce çeyrek bitiminden yaklaşık bir ay sonra öncü tahmin (advance), ardından aylık aralarla ikinci ve üçüncü tahmin gelir. Piyasa en çok öncü tahmine tepki verir; sonraki tahminler rakamı yukarı ya da aşağı düzeltebilir. Açıklamalar genellikle ABD Doğu saatiyle 08:30'da yapılır; bu saat yaz saati uygulamasına göre 12:30 ya da 13:30 UTC'ye denk gelir.
PMI nedir?
Satın alma yöneticileri endeksi (PMI), şirketlere sipariş, üretim, istihdam ve fiyatlar hakkında sorulan anketlerden türetilir. Endeks 50 çizgisi etrafında okunur: 50'nin üzeri o alanda genişlemeyi, altı daralmayı gösterir. Uzaklık, değişimin ne kadar yaygın olduğunu anlatır; büyümenin büyüklüğünü doğrudan ölçmez.
ABD'de iki ana PMI ailesi izlenir. ISM imalat PMI'ı genellikle ayın ilk iş günü, ISM hizmet PMI'ı ise ayın üçüncü iş günü, ABD Doğu saatiyle 10:00'da yayımlanır. S&P Global ise ay bitmeden önce öncü (flash) PMI'ları açıklar, ardından nihai rakamlar gelir. Öncü PMI'lar o aya dair ilk verilerden biri olduğu için dikkat çeker.
İzlenen diğer kalemler
- Perakende satışlar: ABD Nüfus Sayım Bürosu tarafından ayda bir, 08:30 ET'de açıklanır. Tüketici harcamasının ilk ölçülerinden biridir ve enflasyondan arındırılmamış (nominal) olarak verilir.
- PMI alt kalemleri: yeni siparişler talebin yönüne, fiyatlar kalemi maliyet baskısına dair ipucu verir. Manşet rakam kadar dikkat çekebilirler.
- Revizyonlar: hem GSYH hem perakende satışlar sonradan düzeltilebilir. İlk rakam her zaman son söz değildir.
Piyasa büyüme verisini nasıl okur?
Tepkiyi belirleyen, rakamın kendisinden çok beklentiden (konsensüs) sapmasıdır. Kriptoya etkisi çoğu zaman faiz beklentisi, dolar ve genel risk iştahı üzerinden gelir. Aşağıdakiler kural değil, sık görülen eğilimlerdir.
Beklentiden güçlü büyüme
Ekonominin sağlam olduğu şeklinde okunabilir. Ama enflasyon kaygısı varken güçlü veri, faiz indirimlerinin gecikeceği beklentisini de güçlendirebilir.
Beklentiden zayıf büyüme
Yavaşlama ya da resesyon endişesi olarak okunursa riskli varlıklar üzerinde baskı oluşabilir.
Zayıf ama ılımlı veri
Yavaşlamanın sınırlı kaldığı ve faiz indirimine alan açtığı şeklinde okunursa riskli varlıklar destek bulabilir.
Neyi gösterir, neyi kanıtlamaz?
Ne gösterir
- Ekonominin genişleme mi yoksa daralma mı yönünde ilerlediğini
- Açıklanan rakamın piyasa beklentisinden ne kadar saptığını
- PMI'da 50 çizgisine göre değişimin yaygın mı yoksa sınırlı mı olduğunu
Neyi kanıtlamaz
- Gelecek çeyreklerde büyümenin nasıl olacağını; GSYH geçmiş bir dönemi anlatır
- Fiyatın açıklamadan sonra hangi yönde ilerleyeceğini
- Tek bir PMI okumasının bir eğilim başlattığını
MarketLevelMap bakışı
Bölgelerle ilişkisi
Büyüme verilerinin açıklandığı saatlerde fiyat bir destek ya da direnç bölgesine hızla girip çıkabilir. Bölgeyi bir bant olarak okumak, açıklama anındaki uzun fitilleri kalıcı bir kırılımdan ayırmaya yardım eder.
ISM verileri ABD hisse piyasasının açılışından sonra, 10:00 ET'de geldiği için tepki hisselerle birlikte şekillenebilir. Hareketi açıklama mumunun fitiliyle değil, 1H ya da 4H kapanışlarla ve sonraki mumlarla değerlendirmek daha sağlıklıdır.
Sık karıştırılanlar
Genel bilgilendirme amaçlıdır. Yatırım tavsiyesi değildir.Son güncelleme: